SONJA ZUUR HEEFT LONG COVID

'IK MOET HET LANGZAAMAAN DOEN'

Tekst Karen de Jager Beeld Rob Kleinjans

ZIEK ZIJN? HET KWAM NIET IN HAAR WOORDENBOEK VOOR.

Herstellen van long covid is al moeilijk genoeg. Maar wat als je werkgever je niet serieus neemt? Als die weigert te accepteren dat je níet overspannen bent? Die zegt dat je gewoon even moet doorzetten? Voor Sonja Zuur is dat dagelijkse praktijk.

Ze werkt al jarenlang in de thuiszorg. Ziek zijn? Het kwam niet in haar woordenboek voor, behalve die keer dat ze in het ziekenhuis behandeld moest worden. Tot die ene dag in november 2021, toen ze geveld werd door corona. Beter worden kostte meer tijd dan gemiddeld. Ze had long covid.

Een klein half jaar later krabbelt ze langzaam op. Toen de lente zich eind maart leek aan te kondigen, keek ze hunkerend naar buiten. Kon ze maar even lekker wandelen met de hond, of de fiets pakken en de natuur opzoeken. Maar ze durft niet. Wat als ze halverwege niet meer verder kan, hoe komt ze dan thuis? ‘De fysiotherapeut raadt het ook af. Ik moet het langzaamaan doen. Voltijds werken lukt ook nog niet, twee à drie keer per dag een bed verschonen of twee à drie keer het huis stofzuigen… Mijn spieren redden het gewoon nog niet.’ Ze zou zo graag zien dat het herstel sneller ging.

Onveilig

Ondersteuning van de werkgever krijgt Sonja Zuur niet. Integendeel. Ondanks veel andere collega’s met covid. ‘Het lijkt wel alsof ze niet in long covid geloven. Van begin af aan denken ze dat ik overspannen ben. Want andere collega’s hebben ook covid gehad en die waren na twee weken weer aan het werk. Ik was overspannen, volgens hen. Een bedrijfsarts heb ik nog steeds niet gezien. Dat kost geld, zeiden ze. Ik mocht telefonisch of per mail contact opnemen met zijn praktijkondersteuner. Of ik somber was, vroeg ze. Natuurlijk was ik somber. Als je eerst alles kunt en dan opeens helemaal niets meer, geen energie meer hebt, kortademig bent en doodmoe, alsmaar hoofdpijn, vergeetachtig, slechte concentratie, daar word je somber van. In het verslag van ons gesprek kwamen die symptomen helemaal niet terug. De diagnose was: overspannen. Wat ik ook doe of zeg, daar blijft mijn werkgever bij.’

Sinds januari is ze weer aan het werk. Maar slechts op één adres, bij een familie met complexe problematiek. ‘Als ik niet kan komen, laten ze niemand anders binnen. Maar ik ging niet alleen. Na lang aandringen mocht een collega mee voor het zware lichamelijke werk zoals stofzuigen.’ Op advies van haar fysiotherapeut deed ze nog één activiteit per dag. Óf een cliënt, óf boodschappen doen, óf haar eigen huishouding. Dat hielp. ‘Ik had voor het eerst geen hoofdpijn meer.’

Miskenning

Het gevecht om de erkenning van haar ziekte, kost veel energie. Sonja Zuur: ‘Eén van de eerste keren dat ik naar de fysiotherapeut ging, vroegen ze bij de receptie bij wie ik een afspraak had. Ik wist het gewoon niet meer. Hun reactie: “Geen probleem, dat hoort bij long covid.” Eindelijk iemand die begrijpt wat het is om zo weinig vertrouwen te hebben in je lichaam en geest. Mijn dag was weer helemaal goed. Maar veel anderen zijn daar veel harder in. Had ik maar mijn been in het gips, denk ik dan. Dan zien ze wat ik heb.

Onlangs was ik op kantoor voor een bezoek aan de verzuimcoach. Aan tafel zat een aantal collega’s, bekenden. Ze keken even op, zeiden “hallo” en gingen weer met elkaar in gesprek. Niet even van: “Hoe gaat het met je?” Niets van dat alles. Intussen was een nieuwe collega binnengekomen, ook met covid-klachten. De ene collega zei tegen de andere: “Oh, de Coronaatjes komen zich weer melden.” Alsof we geen redenen hebben om ons ziek te melden. Alsof het nergens over gaat! Ik gun niemand wat ik de laatste maanden heb ervaren, maar soms … Soms denk ik: één dagje misschien? Zodat ze even voelen wat ik voel.’

‘HAD IK MAAR MIJN BEEN IN HET GIPS, DAN WISTEN ZE WAT IK HEB’

MELDPUNT LONG COVID

Stuur je ervaringen naar Meldpunt long covid 6.000 collega's gingen je al voor.

Langzaam maar zeker gaat het nu de goede kant op met Sonja Zuur. Ze heeft een ritme gevonden dat ze kan volhouden. Het complexe gezin waar ze in januari voor het eerst weer ging werken, daar werkt ze nog steeds. Nog steeds met ondersteuning, maar een deel van het zware werk neemt ze weer over. Haar ‘oude klant’, een oudere dame, kan alweer enige tijd over haar inzet beschikken. Maar werken bij klanten die in huis roken, dat doet ze nog niet. ‘Ik ben nog steeds kortademig. Als ik in een huis moet werken waar gerookt wordt, ben ik zo weer terug bij af.’ Haar conditie is nog steeds niet wat het zijn moet, haar spieren werken niet mee. Haar concentratie is gelukkig weer terug.

WAT DOET DE FNV?

De spanning stijgt onder werknemers in Zorg & Welzijn. Van degenen die in de eerste golf zijn besmet, is nu al veertig procent ontslagen. Hun inkomen gaat dertig tot vijftig procent achteruit. Voor anderen dreigt binnenkort ontslag. De FNV, bij monde van vicevoorzitter Kitty Jong, eist een tegemoetkomingsfonds van 150 miljoen euro voor werknemers in Zorg & Welzijn en Onderwijs die kampen met long covid.

Deel deze pagina