TECHNOLOGIE & ZORG

Nieuwbouw Amphia

PATIËNT IN FOCUS

Tekst Ellen Kleverlaan Beeld Dolph Kantrijn

Roel de Vos:
‘Elkaar ontmoeten rondom de patiënt is eigenlijk heel logisch’

Eind 2019 ging de nieuwbouw al open. Maar dit voorjaar van 2020 opent Amphia in Breda officieel haar deuren aan de Molengracht, waar een deel van het ziekenhuis al zat. Programmadirecteur nieuw Amphia Roel de Vos vertelt over de inrichting en de techniek. Voorzitter Verpleegkundige Regieraad Laura de Kok vertelt over de consequenties voor het werk en de werkprocessen, in deze vierde aflevering over techniek in de zorg.

Een nieuw ziekenhuis bouwen kost veel tijd. Maar verhuizen ook. Tweeënhalf jaar heeft een programmateam de verhuizing voorbereid, totdat het op 29 november van het afgelopen jaar eindelijk zover was. De nieuwbouw van het Amphia ging op die datum open, met state-of-the-art technologie.

Voordat het nieuwe ziekenhuis ingedeeld kon worden, heeft Amphia uitvoerig nagedacht over de zorgvraag in Nederland in de toekomst. Dat werd de basis voor de strategie Samen gezonder met zes thema’s (zie kader). Deze strategie biedt een doorkijkje naar de toekomst op basis van ontwikkelingen in de regio en in de ziekenhuiszorg in Nederland. Vier thema’s zijn bepalend in het nieuwe Amphia: interventie, oncologie, hart en vaten, vrouw-moeder-kind. ‘Interventie’ is de kern geworden in het nieuwe gebouw. De andere thema’s, met de bijbehorende poli’s en verpleegzorg, kregen een plek daaromheen. Deels in de nieuwbouw, deels in de oudbouw.


ELKAAR ONTMOETEN

Medische experts gaan naar de patiënt toe en niet omgekeerd. ‘De zorgprocessen zijn rondom de patiënt georganiseerd, medische disciplines zijn dus op meerdere plekken in het ziekenhuis te vinden,’ vertelt Roel de Vos, programmadirecteur Nieuw Amphia. ‘Neem interne geneeskunde. Er zijn internisten met verschillende subspecialisaties die allemaal op een andere plek in het ziekenhuis werken. Ze zoeken de patiënt op.’ Dit gedachtegoed doet langzaam opgeld in andere ziekenhuizen. ‘Maar daar staat de fysieke opdeling van specialismen nog in de kinderschoenen.’ Elkaar ontmoeten rondom de thema’s van de patiënt is eigenlijk heel logisch,’ zegt Roel. ‘Maar de zorg verandert er fundamenteel door. Allerlei krachten trekken de andere kant op. Bijvoorbeeld de historie, oftewel hoe we sinds mensenheugenis hebben gewerkt. Maar ook de financiering van de zorg, die traditioneel gebaseerd is op de medische specialismen.’

‘Het betekent inderdaad nogal wat voor de manier van samenwerken,’ vertelt Laura de Kok, voorzitter Verpleegkundige Regieraad bij Amphia. De Verpleegkundige Regieraad is een belangrijke stakeholder van het programma. In Amphia werken 1.500 verpleegkundigen.

Laura: ‘Natuurlijk werken we allemaal al langer met elkaar samen, maar omdat we nu de zorg rond vier thema’s hebben georganiseerd, gaan de verschillende disciplines op dezelfde plek samenwerken. Dit vraagt een nog intensievere samenwerking.’ Verpleegkundigen krijgen dus ook met andere patiëntgroepen te maken dan ze altijd gewend waren. Had je voorheen niets met de beschouwende disciplines te maken? Nu wellicht wel. ‘Het biedt een schat aan mogelijkheden,’ zegt Laura ook. ‘Maar voor sommigen is het lastig. Het is wennen. De samenwerking moet nog beklijven.’

Zorg van de toekomst

Vier thema’s kwamen voor Amphia naar voren in de discussie over de toekomst van de zorg: interventie, oncologie, hart en vaten en vrouw-moeder-kind. De kern is de strategie, Samen Gezonder, gebaseerd op zes doelen.

  • Patiënten staan in Amphia centraal. De zorg is letterlijk rond de patiënt georganiseerd.
  • Er is een financieringsplafond. Naast waarde voor de patiënt dus kritisch kijken naar de financiële kant.
  • Beleid van de overheid: juiste zorg op de juiste plek, dus zo snel mogelijk van het ziekenhuis naar huis of andere plek om te herstellen.
  • Innovatieve toepassingen: denk aan toepassing van (big) data, maar ook zoiets als minimale invasieve chirurgie.
  • Organisatie in ketens en netwerken. Fysieke muren tussen zorgorganisaties zeggen steeds minder.
  • Een gezond ziekenhuis draait niet alleen om zorg. Ook bijvoorbeeld facilitair (voeding) en ICT (middelen) hebben een rol in het realiseren van de strategische doelen van het ziekenhuis.
Laura de Kok:
‘Verpleegkundigen krijgen met andere patiëntgroepen te maken dan ze gewend waren'

TECHNISCH VERNUFT

De laatste stand van de techniek, nodig voor hoogcomplexe zorg, kreeg in de nieuwbouw een plek. Neem de nieuwe OK’s, 16 kamers in de nieuwbouw. Met veel nieuwe technieken en ICT-ondersteuning, zoals luchtbehandelings- en klimaatinstallaties, die op de technische laag op het dak van de nieuwbouw zijn geplaatst. Op die manier kan eenvoudig worden uitgebreid en monteurs kunnen er makkelijk bij.

De ontvangst van de spoedeisende hulp (SEH) en die van de huisartsenpost zijn geïntegreerd, fysiek en digitaal. De patiënt hoeft nog maar één keer zijn gegevens achter te laten. De SEH is net als de OK’s met veel technisch vernuft uitgerust. Er zijn verschillende kamers die geschakeerd gebouwd zijn, zodat de patiënt gemakkelijker verplaatst kan worden, als een andere, lichtere of zwaardere behandeling nodig is. De drie crashrooms (ernstige trauma’s) zijn veel groter dan de andere kamers. Ook omdat de Multitom RAX er staat, een geavanceerd, futuristisch ogend röntgenapparaat. Bijzonder is dat de Multitom twee robotarmen heeft die om de patiënt heen kunnen bewegen, zodat hij bijvoorbeeld in zijn rolstoel kan blijven zitten.

Een fundamentele verandering is dat in de gehele nieuwbouw van ongeveer 80.000 vierkante meter uitsluitend eenpersoonskamers zijn te vinden. 572 Kamers in totaal. Hygiëne is een belangrijke reden voor de keuze voor eenpersoonskamers. Een andere reden is de privacy. Denk aan gesprekken tussen patiënt en arts. ‘Om in iedere patiëntkamer daglicht te hebben, zijn ze in een soort donutvorm gaan bouwen,’ vertelt Roel de Vos. ‘We hebben nu lange gangen met daaraan de eenpersoonskamers.’ ‘Ook dit heeft consequenties voor de manier van werken,’ zegt Laura de Kok. De nieuwbouw is katalysator voor veranderingen. ‘Voorheen werkten we als verpleegkundigen vanuit de teampost, centraal op de afdeling. Van daaruit coördineerden we de zorg. Nu werken we vanuit eigen ‘wijken’. We zijn meer op de patiëntenkamers aan het werk. Dat is goed voor de patiënt, maar nu hebben we minder contact met collega’s. Ook daaraan moeten we wennen.’


VEEL RUST OP DE AFDELING

De patiënten ervaren het overigens als heel prettig, die eenpersoonskamers. Er is onverdeelde aandacht van de zorgverlener die de kamer opkomt en die niet meer zijn of haar aandacht over vier mensen hoeft te verdelen. Het geeft veel rust op de afdeling. ‘Maar,’ zegt Laura ook, ‘het is echt keihard werken.’ Verpleegkundigen zullen steeds meer met techniek te maken krijgen. Neem bloeddrukmeters die meteen de waarde in de computer schieten; kun je met al die techniek nog dichtbij de patiënt staan? Laura: ‘Door techniek houden we in de toekomst juist meer tijd over voor de zorg voor patiënten.’

Op de IC is de medische apparatuur al gekoppeld aan het alarmsysteem. Er is veel tijd gestoken in het ontwikkelen van de algoritmes. Valt een patiënt uit bed, dan moet het alarm afgaan. Maar valt een kussen op de grond, dan hoeft dat niet. Het verpleegkundig oproepsysteem maakt nu al onderscheid tussen ‘nood’ en ‘geen nood’. Dit verder ontwikkelen, staat op het programma voor de toekomst. Enthousiast is Laura over de tablet waarmee patiënten hun eten kunnen bestellen. ‘We hebben een nieuw voedingsconcept om patiënten op maat hun eten te kunnen geven. In de nabije toekomst regelen we het zo dat als de patiënt een glaasje water bestelt, de gastvrouw of -heer dat komt brengen. Daar hoeft een verpleegkundige niet op af. Via de tablet is dat allemaal goed te regelen.’

Maar dat is toekomstmuziek. Er zijn zoveel veranderingen, voor dokters, verpleegkundigen, maar dus ook voor gastvrouwen/gastheren en servicemedewerkers. Laura: ‘We gaan er nu eerst voor zorgen dat de grootste verandering, het werken op eenpersoonskamers, gewoon wordt. Daarna gaan we stap voor stap verder. Verbeteren is natuurlijk een continu proces.’

Uitsluitend éénpersoonskamers,
572 in totaal

Deel deze pagina